Młody kierowca, czyli osoba posiadająca prawo jazdy krócej niż 12 miesięcy, może zgromadzić maksymalnie 20 punktów karnych. Przekroczenie tego limitu skutkuje cofnięciem uprawnień. Kurs redukujący punkty w WORD nie pozwala uniknąć tej konsekwencji.
Ile punktów może mieć młody kierowca?
Limit 20 punktów dotyczy pierwszych 12 miesięcy od wydania prawa jazdy po raz pierwszy. Przepisy odnoszą się do stażu posiadania uprawnień, a nie do wieku. Oznacza to, że taki sam limit obowiązuje początkującego kierowcę, który ma 18 lat, jak osobę dorosłą, która uzyskała prawo jazdy znacznie później.
Po upływie pierwszego roku limit wzrasta do 24 punktów, czyli poziomu obowiązującego kierowców z dłuższym stażem. Liczba punktów przypisana do konkretnego wykroczenia jest taka sama dla wszystkich kierujących. Różnica dotyczy maksymalnej liczby punktów, której nie można przekroczyć.
Limity punktów karnych według stażu prawa jazdy
| Typ kierowcy | Limit punktów | Możliwość redukcji punktów |
|---|---|---|
| Prawo jazdy krócej niż 12 miesięcy | 20 punktów | Nie |
| Prawo jazdy co najmniej 12 miesięcy | 24 punkty | Tak, na zasadach przewidzianych dla danego szkolenia |
| Kierowca po przekroczeniu właściwego limitu | Limit przekroczony | Nie, konieczne jest odzyskanie uprawnień |
Co dzieje się po przekroczeniu 20 punktów?
Przekroczenie limitu nie oznacza jedynie czasowego zatrzymania dokumentu. Właściwy organ wydaje decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. W praktyce młody kierowca traci możliwość legalnego prowadzenia pojazdów i musi przejść pełną procedurę ponownego uzyskania uprawnień.
Najważniejsze konsekwencje przekroczenia limitu są następujące:
- Cofnięcie uprawnień przez właściwy organ administracji.
- Brak możliwości zmniejszenia liczby punktów za pomocą szkolenia redukującego w WORD.
- Konieczność ponownego odbycia pełnego kursu prawa jazdy.
- Obowiązek ponownego zdania egzaminu państwowego z części teoretycznej i praktycznej.
Odzyskanie uprawnień wymaga wykonania kolejnych czynności w określonej kolejności:
- Po wydaniu decyzji o cofnięciu uprawnień kierowca musi ponownie zapisać się na kurs prawa jazdy.
- Należy ukończyć wymagane szkolenie w ośrodku szkolenia kierowców.
- Po zakończeniu kursu trzeba zdać egzamin teoretyczny w wojewódzkim ośrodku ruchu drogowego.
- Po zaliczeniu teorii należy zdać egzamin praktyczny i ponownie uzyskać uprawnienia.
Sam upływ czasu ani opłacenie mandatu nie przywraca cofniętych uprawnień. Punkty mogą być usuwane z ewidencji po upływie przewidzianego terminu, ale nie zmienia to skutków prawomocnej decyzji o cofnięciu uprawnień.
Co zmieniają przepisy w 2026 roku?
Od 3 września 2026 roku osoby, które po raz pierwszy uzyskają prawo jazdy kategorii B, zostaną objęte okresem próbnym. Dla kierowcy, który uzyska uprawnienia po ukończeniu 18 lat, okres ten ma trwać dwa lata. W przypadku 17-latka przewidziano trzy lata, jednak nie dłużej niż do ukończenia 20. roku życia.
W 2026 roku prawo jazdy kategorii B będzie można uzyskać od 17 lat. Do ukończenia 18. roku życia kierowca będzie musiał prowadzić w obecności osoby spełniającej ustawowe wymagania, między innymi dotyczące wieku, stażu posiadania prawa jazdy i braku zakazu prowadzenia pojazdów.
Przepisy dotyczące okresu próbnego wprowadzają też dodatkowe konsekwencje za poważne naruszenia. Przekroczenie 12 punktów nie oznacza automatycznego cofnięcia uprawnień, lecz może wiązać się z obowiązkiem odbycia praktycznego szkolenia dotyczącego zagrożeń w ruchu drogowym. Dopiero przekroczenie 20 punktów w pierwszym roku od uzyskania prawa jazdy prowadzi do cofnięcia uprawnień.
Okres próbny może zostać przedłużony o dwa lata po popełnieniu określonych, poważnych wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu komunikacji. Trzy takie wykroczenia albo jedno przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji mogą prowadzić do cofnięcia uprawnień niezależnie od samej liczby punktów.
Jak szybko można przekroczyć limit?
Za jedno naruszenie przepisów można otrzymać nawet 15 punktów. Dlatego młody kierowca może zbliżyć się do limitu bardzo szybko, a dwa poważne wykroczenia mogą wystarczyć do jego przekroczenia. Przykładowe naruszenia o wysokiej liczbie punktów przedstawia tabela:
| Wykroczenie | Liczba punktów | Znaczenie dla limitu 20 punktów |
|---|---|---|
| Nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na przejściu | 15 | Jedno takie wykroczenie pozostawia 5 punktów do limitu |
| Niestosowanie się do sygnału świetlnego | 15 | Drugie wykroczenie tego rodzaju przekracza limit |
| Korzystanie z telefonu trzymanego w ręku podczas jazdy | 12 | Drugie poważne wykroczenie może spowodować przekroczenie limitu |
| Celowe wprowadzenie pojazdu w poślizg | 10 | Dwa takie naruszenia wyczerpują limit |
| Używanie pojazdu w sposób zagrażający bezpieczeństwu | 12 | Jedno zdarzenie znacząco zwiększa ryzyko przekroczenia limitu |
W przypadku driftowania lub celowego doprowadzenia do utraty styczności koła z nawierzchnią naliczenie punktów może zależeć od skutków zdarzenia. Samo naruszenie może oznaczać 10 punktów, a spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa może skutkować dodatkowymi punktami.
Dla kierowcy z prawem jazdy krócej niż rok granicą jest 20 punktów, a nie 24. Po jej przekroczeniu nie wystarczy kurs redukujący – konieczne jest ponowne szkolenie i zdanie obu części egzaminu państwowego.
Artykuł ma charakter informacyjny. W przypadku decyzji o cofnięciu uprawnień lub wątpliwości dotyczących konkretnej ewidencji punktów należy sprawdzić aktualne przepisy i dokumenty otrzymane od właściwego organu.
