W terenie zabudowanym można jechać maksymalnie 50 km/h przez całą dobę, o ile znaki drogowe nie wskazują innego limitu. Pora dnia nie ma znaczenia. Zróżnicowanie na 50 km/h w dzień i 60 km/h w nocy zniesiono 1 czerwca 2021 r.
Podstawowe limity w terenie zabudowanym
Obszar zabudowany oznacza znak D-42. Sam znak wyznacza obszar, w którym obowiązuje ustawowy limit 50 km/h, chyba że wraz z nim lub na dalszym odcinku drogi zastosowano dodatkowe oznakowanie.
Nie należy mylić obszaru zabudowanego ze strefą zamieszkania. Ta druga jest oznaczona znakiem D-40 i ma własne, niższe ograniczenie.
Najważniejsze warianty przedstawia tabela:
| Rodzaj obszaru lub oznakowania | Dopuszczalna prędkość | Jak stosować limit? |
|---|---|---|
| Standardowy obszar zabudowany | 50 km/h | Przez całą dobę, jeśli nie ma innego znaku |
| Strefa zamieszkania, znak D-40 | 20 km/h | Na całym obszarze strefy |
| Ograniczenie znakiem B-33 | Wartość wskazana na znaku | Na przykład 30 km/h albo 40 km/h |
Kiedy znak zmienia limit 50 km/h?
Ogólny limit obowiązuje tylko wtedy, gdy nie został zmieniony przez organizację ruchu. Znak B-33, czyli „ograniczenie prędkości”, może obniżyć dopuszczalną prędkość także w obszarze zabudowanym. Jeżeli kierowca widzi znak z wartością 40 km/h, musi stosować 40 km/h, mimo że standardowy limit wynosi 50 km/h.
Na zwykłym odcinku drogi ograniczenie wyrażone znakiem B-33 obowiązuje zazwyczaj do najbliższego skrzyżowania, znaku odwołującego ograniczenie albo znaku wprowadzającego inną prędkość. Inne zasady dotyczą stref. Limit w strefie zamieszkania obowiązuje do znaku odwołującego tę strefę, a ograniczenie w strefie ograniczonej prędkości pozostaje ważne także po minięciu kolejnych skrzyżowań.
W praktyce kierowca powinien zwracać uwagę nie tylko na znak D-42, lecz także na całe oznakowanie drogi. Sytuacje, w których ustawowe 50 km/h nie jest właściwym limitem, obejmują:
- wjazd do strefy zamieszkania oznaczonej znakiem D-40,
- ustawienie znaku B-33 z niższą wartością, na przykład 30 km/h lub 40 km/h,
- obowiązywanie ograniczenia w strefie ograniczonej prędkości oznaczonej znakiem B-43,
- czasową organizację ruchu, na przykład przy robotach drogowych, jeśli wynika z aktualnego oznakowania.
Co grozi za przekroczenie prędkości?
Przekroczenie limitu może skutkować mandatem i punktami karnymi. Wysokość kary zależy od skali naruszenia, a przy ponownym wykroczeniu tego samego rodzaju w warunkach recydywy mandat może być wyższy.
Przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym może skutkować zatrzymaniem prawa jazdy na 3 miesiące, niezależnie od mandatu i punktów karnych. Dotyczy to także sytuacji, w której niższy limit wynikał ze znaku, a nie z ogólnej zasady 50 km/h.
Najprostsza zasada jest więc taka: w obszarze zabudowanym przyjmuj 50 km/h jako limit podstawowy, ale zawsze sprawdzaj znaki. W strefie zamieszkania obowiązuje 20 km/h, a oznakowanie B-33 może wprowadzić jeszcze inną wartość.